ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 5



                                               

Mass-spektroskopiya

Mass-spektroskopiya, mass spektrometriya - modda tarkibidagi atom va molekulalar spektri boyicha ularning massasini tekshirish usullari. Atom va molekulalari ionlashgan har bir modda t/ye nisbat bilan bir-biridan farq qiladi, bu nisbat mass-spekt ...

                                               

Tasnif

Tasnif, klassifikatsiya - ilm yoki inson faoliyatining biror soqasiga oid ozaro bir xil tushunchalar sistemasi. T. har bir fanga xos muhim mantiqiy amal bolib, uning vositasida shu fan doirasida toplangan bilimlar qatiy tartibga solinadi. Fanni o ...

                                               

Turkiyshunoslik

Turkiyshunoslik, turkologiya - turkiy tillarda sozlashuvchi xalqlarning tillari, etnografiyasi, tarixi, adabiyoti, folklori, madaniyatini organuvchi gumanitar fanlar majmui. Dastlab T., asosan, filologik fan sifatida rivojlandi. T.ning eng muhim ...

                                               

Yomgir

Yomgir - bulutlardan diametri 0.5 mm dan 6–7 mm gacha bolgan suv tomchilari holida yogadigan yogin. Qoplama bulutli Yomgir hamda jala Yomgirga bolinadi. Orta Osiyoning tekislik va tog oldi hududlarida Yomgir yil davomida kuzatiladi; yomgirli kunl ...

                                               

Achchi surilmasi

Achchi surilmasi – Ohangaron daryosi yuqori oqimining chap sohilida 1972-yil bahorida vujudga kelgan ulkan surilma. Sahni 8 km² bolgan 800 mln. m3 hajmdagi tog jinsi surila boshladi. Achchi surilmasining dastlabki belgilari 70-yillar avvalida nam ...

                                               

Aerogeologik suratga olish

Aerogeologik syomka - foydali qazilmalarni qidirish usuli. Samolyot, er suniy yoldoshi yordamida er yuzini suratga olish yoki uning tuzil ishini bevosita kuzatishga asoslangan. Ax. ishlari 3 davrga bolinadi: tayyorgarlik, dala ishlari va laborato ...

                                               

Aeroiqlimshunoslik

Aeroiqlimshunoslik – Iqlimshunoslikiing troposfera va quyi stratosfera dagi iqlim sharoitlarini organuvchi bolimi. Yer sirtining bevosita tasiri sezilmaydigan balandlikdagi qatlamdan erkin atm. boshlanadi. Aeroiqlimshunoslik iqlim, meteorologik e ...

                                               

Afrika

Kattaligi jihatidan Osiyodan keyin 2-orinda. Maydoni 29.6 mln. km², orollari bilan 30.3 mln. km². Aholisi 720 mln. kishi 1995. Deyarli orta qismidan ekvator chizigi otgan. Shimolidan jan.ga tomon qariyb 8 ming km ga chozilgan. Shimoliy qismining ...

                                               

Aholi hisobi

Aholi hisobi – tugilish, olish, turmush qurish va ajralishni qayd etish yoli bilan aholining soni va yosh-jinsiy tarkibidagi ozgarishlar haqida muntazam malumot toplash; Migratsiyani qayd etish ; aholini shaharlarda uy daftarlari va qishloq joyla ...

                                               

Aholi migratsiyasi

Aholi migratsiyasi – aholining yashash joyini ozgartirishi bilan bogliq kochishi. Aholi migratsiyasi aholining muhim muammolaridan biri bolib, unta kishilarning oddiy mexanik kochish harakati deb emas, balki ijtimoiy-iqtisodiy hayotning kop tomon ...

                                               

Amerika

Amerika asosan quyidagi manolarda ishlatiladi: Shimoliy Amerika Tinch okeani va Atlantika okeani orasidagi Amerika qitasiga oid manoda Markaziy Amerika va Karib havzasi Janubiy Amerika Amerika Qoshma Shtatlari

                                               

Arktika

Arktika – Yerning eng shimoliy nuqtasida joylashgan qutbiy mintaqa. Arktikaga Shimoliy Muz okeani hamda Kanada, Rossiya, Daniya, Norvegiya, AQSh, Shvetsiya, Finlandiya va Islandiya davlatlarining bir qismi kiradi. Odatda Arktikaning janubiy chega ...

                                               

Arktika havosi

Arktika havosi – Arktika ustida shakllanadigan havo massasi. Temperaturasi past, namligi kam, shaffofligi yuqori, chunki yezda quyosh pastda bolganidan yerni unchalik isitmaydi, buglanish oz bolganidan mutlaq namlik kam. Siklon jarayoni tasirida ...

                                               

Arktika irqi

Arktika irqi – Katta mongoloid irqite. mansub irq. Arktika irqi uchun soch va kozning qoraligi, uzun qirra burunlik, dolixokefaliya xos. Chekka Shimoli- Sharqiy Osiyo, Shimoliy Amerika, Grenlandiyada tarqalgan. Arktika irqi vakillari jumlasiga es ...

                                               

Arktika mintaqasi

Arktika mintaqasi - Yerning tabiat mintaqasi. Arktikaning katta qismini oz ichiga oladi. Qurukliqda Arktika mintaqasiga arktika muz sahrolari zonasi kiradi. Dengizlari qalin muz bilan qoplanganligi bilan ajralib turadi. Arktika mintaqasi chegaras ...

                                               

Arktika zoogeografiya oblasti

Arktika zoogeografiya oblasti – Dunyo okeani zoogeografiya oblasti. Shimoliy kugb doirasidajoylashgan. Shimoliy muz okeanining Barens dengizi janubiygarbiy qismidan tashqari hamma dengizlarini, jumladan Oq dengiz va Gudzon korfazini oz ichiga ola ...

                                               

Arktogeya

Arktogeya – Quruklik faunasi dunyosi. Shimoliy Amerika, Yevrosiyo, Shimoliy Afrikani oz ichiga oladi. Yagona zoogeografiya oblasti – Golarktikadan iborat. Bazan Arktogeya Neoarktika va Palearktika oblastlariga ajratiladi.

                                               

Armaniston

Armaniston Respublikasi Hayastani Hanrapetutyun – Zakavkazyening janubiy qismida joylashgan mamlakat. Shimolda Gurjiston, sharqda Ozarbayjon, janubda Eron, garbda Turkiya bilan chegarador. 37 ta tuman, 27 ta shahar, 31 ta shaharcha bor. Maydoni 2 ...

                                               

Armaniston togligi

Armaniston togligi – Garbiy Osiyodagi uch toglikdan biri, asosan, butun Armaniston hududi va Gruziyaning janubiy qismini, qisman Turkiya va Eronni ishgol etgan. Armaniston togligi garbda Kichik Osiyo togligiga, sharqda Eron togligiga qoshilib ket ...

                                               

Asosli tog jinslari

Asosli tog jinslari - Magmatik jinslar. Kremniy oksidi bilan toyinmagan va tarkibida kvars bolmagan jin-slar. Asosli tog jinslarida kremniy oksidi 50 - 55 % dan ortmaydi. Nordon tog jinslariga nisbatan kaliy, natriy kam, temir, kalsiy, magniy esa ...

                                               

Atakama

Atakama – Janubiy Amerikadagi chol, Chilining shimolida joylashgan. Tinch okeani sohili boylab, 22–27° j.k. orasida, taxminan 1000 km ga chozilgan. Dengiz sathidan 500 m dan 2000–3200 m gacha balandlikda joylashgan. Dunyodagi eng qurgoqchil joyla ...

                                               

Atlantika okeani

Atlantika okeani hajmi boyicha ikkinchi okeandir. Yevropa va Afrikani Amerika qitasidan ajratib turadi. Sathi – 106.2 million km², ortacha chuqurligi – 3314 m, eng chuqur nuqtasi – Puerto Riko Botigi.

                                               

Avstraliya

                                               

Avstriya

Avstriya, Avstriya Respublikasi: Andoza:Audio-IPA) – Markaziy Yevropadagi davlat, Dunayning orta oqimi havzasida joylashgan. Maydoni 83 ming 858 km 2. Aholisi 8 460 390 kishi. Poytaxti – Vena shahri.

                                               

Belgiya

Belgiya, Belgiya Qirolligi flamandcha: Koninkrijk Belgie; frans.: Royaume de Belgique - Garbiy Yevropadagi davlat. Shimoliy dengiz sohilida joylashgan. Mamuriy jihatdan 3 regionga, regionlar viloyat provinsiyalarga, viloyatlar kommunalarga boling ...

                                               

Birlashgan Qirollik

Buyuk Britaniya, Britaniya, yoki Buyuk Britaniya va Shimoliy Irlandiya Birlashgan Qirolligi - Shimoli-Garbiy Yevropadagi davlat. Buyuk Britaniya oroli va Irlandiya orolining shimoli-sharqiy qismida hamda ularga yondosh mayda orollar da joylashgan ...

                                               

Chukurova

Chukurova, Kilikiya pasttekisligi - Turkiyaning shimoliy kismidagi pasttekislik, Tavr toglari bilan Orta dengiz oralishsa. Uz. 150 km chamasida, kengligi 70 km gacha. Jayhon va Sayhon daryolari oqizib keltirgan allyuviy jinslardan tuzilgan. Korat ...

                                               

Damashq

Damashq - Suriya Arab Respublikasining poytaxt shahri. Damashq muhofazasining mamuriy markazi. Barada daryosi vodiysida, 690 m balandlikda joylashgan. Iqlimi subtropik, yanvarning ortacha temperaturasi 7 - 8°, iyulniki 26 - 27°, yillik yogin 227 ...

                                               

Dunyo okeani

                                               

Dunyo tomonlari

Dunyo tomonlari ufq tomonlari - ufq gorizontning 4 asosiy nuqtasi: shimol Sh. yoki N, janub J., S, sharq Sh., O yoki Ye, garb F., W. Bazan ufqning tegishli choragi tomonlarini ham D. t. deyiladi. Shimolni Qutb yulduzi orqali aniqlasa ham boladi. ...

                                               

Eron togligi

Eron togligi - Garbiy Osiyodagi yirik toglik, asosan, Eronda, shuningdek, Afgoniston va Pokistonda, qisman Iroq va Turkmaniston janubida. Garbda Mesopotamiya pasttekisligi va sharqda Hind vodiysi oraligida joylashgan. Uzunligi garbdan sharqqa 250 ...

                                               

Geografik koordinatalar

Geografik koordinatalar - yer sathidagi nuqtaning vaziyatini ekvator tekisligi va boshlangich meridian tekisligiga nisbatan olchangan kenglik vauzunlik deb ataluvchi burchak qiymatlari. Astronomik va geodezik G. k. boladi. Referens-ellipsoid sirt ...

                                               

Geografik nomlar

Geografik nomlar, toponimlar - Yer yuzasidagi geografik obyektlarning atoqli nomlari. Toponimlar orasida relyef - oronimlar Zarkosa togi, Kamchik dovoni, suv - gidronimlar Orol dengizi, Amudaryo, aholi turar joylari - oykonimlar va boshqa nomlar ...

                                               

Gidrosfera

Gidrosfera - Yer massasining atigi 1/4100 qismini tashkil etadi. Gidrosferaning eng asosiy qismi - Dunyo okeani Yer qurrasi umumiy maydoni ning 361 mln.km 2 ni, yoki 71 % ni Gidrosfera qoplab olgan, kol va daryolardagi suvlar esa quruqlik maydoni ...

                                               

Garb

Garb - ufqning, dunyoning 4 asosiy tomonlaridan biri. Shim.ga qarab turgan quzatuvchining chap tomonida. Osmon soyerasida G. olam osmon ekvatori bilan haqiqiy ufq chizigi kesishgan ikkita nuktadan biri. G. yoki XV \uye "1 bilan belgilanadi. Orta ...

                                               

Hindgang tekisligi

Hindgang tekisligi - Shim da Himolay toglari bilan jan.da dekan yassitogligi oraligidagi allyuvial tekislik, Hindiston, Pokiston va Bangladssh hududila. Arabiston dengizidan Bepgaliya qoltigigacha 3000 km ga chozilgan. Kengligi 250– 350 km. H Hin ...

                                               

Hudud ul-Olam

"HUDUD ul-OLAM", "Kitobi hudud al-olam minal mashriq ilal mag-r i b - tarixiy-geografik asar. nomalum muallif tomonidan fors tilida 982 - 83 yillarda Juzjon viloyatida yozilgan bolib, shu viloyat hokimi amir Abul Xoris Muhammad ibn Ahmadga bagish ...

                                               

Islandiya

Islandiya Island, Islandiya Respublikasi Lydveldid Island - Atlantika okeanining shimoliy qismidagi Islandiya oroalda joylashgan davlat. Maydon 103 ming km 2. Aholisi 358 ming kishi 20119. Mamuriy jihatdan 23 okrug sislaga, ular esa jamoalarga bu ...

                                               

Ispaniya

Ispaniya, Ispaniya Qirolligi - Yevropaning janubi-garbida, Pireney yarim orolda joylashgan davlat. Orta dengizdagi Balear, Atlantika okeanidagi Kanar orollari, Afrikaning shimoliy qirgogidagi Seuta va Melilya shaharlari va unga yondosh Veles-de-l ...

                                               

Isroil

Isroil - Yaqin Sharq olkasida, Osiyoning garbiy qismida, Orta dengizning janubisharqiy boyida joylashgan davlat. Asosiy va rasmiy maydoni 20 770 km 2. Aholisi soni 2016-yilgi malumotlarga kora 8 522 000 kishi. Poytaxti - Quddus shahri. Asosiy iqt ...

                                               

Italiya

Italiya, Italiya Respublikasi – Yevropa janubida, Orta dengiz havzasida joylashgan davlat. Apennin yarim orol, Sitsiliya, Sardiniya va boshqa kichik orollarni oz ichiga olgan. Maydon 301.2 ming km 2. Aholisi 60.92 mln. kishi. Mamuriy jixatdan 20 ...

                                               

Janub

Janub, janub nuqtasi - matematik haqiqiy ufq bilan osmon meridiani kesishgan nuqta. Ufqda dunyoning janubiy qutbiga eng yaqin joylashgan. Janub ufqning asosiy nuqtalaridan bolib, shimol nuqtasiga qarama-qarshi joylashgan. Ozbek tilidagi xaritalar ...

                                               

Janubiy kaspiy pasttekisligi

Janubiy kaspiy pasttekisligi - Eron shim.dagi pasttekislik, Kaspiy dengizining jan. sohilida Elburs togi etagiga tutashgan. Uz. qariyb 500 km, eni 40 km gacha. Iqlimi subtropik iqlim, ortacha yillik yogin 1000 mm. Nam subtropik ormonlar, botqoqli ...

                                               

Janubiy Osiyo

Janubiy Osiyo - Osiyo qitasi dagi tabiiy mintaqa. Unga Hindiston va Hindixitoy yarim orollari, Himolay toglari, Hind-Gang tekisligi, Malay arxipelagi, shuningdek, Hind okeanining sharqiy qismidagi vulkan va marjon orollari kiradi. Maydoni 5.1 mln ...

                                               

Jarinquduq botigi

Jarinquduq botigi - Ustyurt platosining shimoli-garbidagi botiq. Bir qismi Ozbekiston Respublikasi, qolgani Qozogiston Respublikasi xududida joylashgan. J. b. neogen ning oqaktosh, mergel jinslaridan tarkib topgan. Mutlaq bal. Shimoli-sharqida 72 ...

                                               

Kanada

Kanada poytaxti - Ottava shahri. BMT va NATO azosi hamda AQSh bilan "Erkin iqtisodiy savdo aylanmasi togrisida" gi shartnomasi tuzgan. Birlashgan qirollik dominioni. 1931-yilda suveren huquqi berilgan. Biroq, mustaqillik elon qilinmagan. Mamlakat ...

                                               

Kohiston (Eron)

Kohiston - Erondagi togli tabiiy olka. Dashti Kavir va Dashti Lut chollari oraligida. Aksari meridioval yoki shim. va shim garbdan jan. va jan sharqqa yonalgan hamda ozaro keng soyliklar bilan ajralgan bir necha tizmalardan iborat. Balandligi 150 ...

                                               

Kufa

shahar Kufa, Al-Kufa - Irokdagi shahar. Arablarning harbiy qarorgohi sifatida Frot daryosining ong sohilida vujudga kelgan taxminan 636/638. 656 - 661 yillarda xalifalik poytaxti. Umaviylar davrida 661 - 750 xalifaning Irokdagi noibi qarorgohi; y ...

                                               

Kuvayt

Kuvayt, Kuvayt Davlati - Arabiston yarim orolida, Fors qoltigining shimoli-garbiy sohilidagi davlat. Maydoni 17.8 ming km². Aholisi 2.04 mln. kishi. Poytaxti - Al-Kuvayt shahri. Mamuriy jihatdan 3 viloyatga bolinadi.

                                               

Litosfera

Litosfera - yunon tilida "tosh oram" manosini anglatadi. Yerning qattiq holatdagi tosh oramining qalinligi okean tubida 5-7 km, quruqlikda 30-40 km va togli olkalarda 70-80 km gacha boradi, u chokindi, metamorfik va magmatik tog jinslaridan tashk ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →