ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 167



                                               

Boygalar

Boygalar - ilonlarning bir urugi, suvilonsimonlar oilasiga kiradi. Uz. 2 m cha. Tropik Afrika, Jan. Osiyo, Avstraliya va Polineziyada tarqalgan. 30 ga yaqin turi bor. Ozbekistonning jan.da, Tojikiston va Turkmaniston dashtlarida uz. 1 m keladigan ...

                                               

Boyoglilar

Boyoglilar, boyqushlar - yapaloqqushlar oilasiga mansub tungi yirtqich qushlar urugi. Yevropa, Osiyo, Amerika va Afrikada tarqalgan, 20 tacha turi bor. Ozbekistonda bir turi - uy boyoglisi uchraydi. Oyoqlari kuchli va paxmoq, tumshugi qayrilgan, ...

                                               

Bozulbang

Bozulbang - yalpizdoshlar oilasiga mansub kop yillik osimlik. Boyi 20 - 40 sm, poyasi yaltiroq, kalin tuk bilan qoplangan. Barglari kam tukli, gullari poyaning har bogimida 4 - 6 tadan bolib, barg qoltigiga joylashgan. Kosabarglarining uchi tikan ...

                                               

Bogimdumlar

BOGIMDUMLAR -kaltakesaklar oilasi. 4 urug, 24 turi bor. Jan. va tropik Afrikada tarqalgan. Turlarining bir qismi asl kaltakesaklarga, boshqalari ilonlarga oxshaydi, lekin hammasi kaltakesaklardek yashaydi va tez harakat qiladi. Oilaning tipik vak ...

                                               

Bogimoyoqlilar

BOGIMOYOQLILAR - umurtqasiz hayvonlar tipi. B.ning ajdodi tuban tuzilgan dengiz halqali chuvalchanglari hisoblansada, ularning bitta yoki bir necha umumiy ajdodlardan kelib chiqqanligi togrisidagi muammo hozirgacha uzilkesil hal etilmagan. Eng qa ...

                                               

Bogma ilonlar

Bogma ilonlar - soxta oyoqlilar oilasiga mansub ilonlar kenja oilasi. Hozirgi ilonlar orasida eng yiriklari shu oilaga kiradi. Uz. 0.5 m dan 11 m gacha. Boshqa ilonlardan koz kosasi ustidagi suyagining bolmasligi bilan farq qiladi. 16 urugi, 38 t ...

                                               

Boktargilar

BOKTARGILAR -qarchigaysimonlar oilasiga mansub yirtqich qushlar urugi. 9 turi bor. Modalari narilaridan katta. Qanotlari uzun va keng, sekin parvoz qilishga moslashgan. Pati yumshoq, boshining ikki yoni va tomogini orab olgan "yoqasi" bor. Avstra ...

                                               

Bori

Bori, qashqir - itsimonlar oilasiga mansub yirtqich sut emizuvchi hayvon. Yevropa, Osiyo va Shim. Amerikada tarqalgan. Ozbekistonning chol, dashtlari, ormon, toqay, tog va tog etaklarida tarqalgan; qor va muz bilan qoplangan baland toglar va tund ...

                                               

Borigul

BORIGUL - kendirdoshlar oilasiga mansub yotiq ildizpoyali kop yillik ot. Bitta ildiz bogzidan 15 - 40 sm uzunlikdagi bir necha poya chiqadi. Bargi tekis qirrali, bandsiz, qaramaqarshi joylashgan. Apr.dan iyulgacha gullaydi, guli oq yoki och binaf ...

                                               

Boritaroq

BORITAROQ, gozarak - gulxayridoshlarga mansub bir yillik begona ot. Poyasi tik osadi, boyi 10 - 70 sm, sershox. Barglari uch bolakli, choziq, tubigacha patsimon bolakchalarga ajralgan. Gullari sariq, uzun gulbandlarda yakkayakka joylashgan. Asosi ...

                                               

Boronqushlar

BORONQUSHLAR - nay burunlilar turkumi urugi. Suvda yashashga yaxshi moslashgan dengiz kushlari. Panjalari orasida suzgich pardalari bor. Tumshugi uzun va uchi ilmoqqa oxshash qayrilgan, tashqi burun teshigi maxsus nay uchida joylashgan, pati qali ...

                                               

Bortma nematodalar

BORTMA NEMATODALAR - osimliklarda parazitlik qiluvchi nematodalar oilasi. Erkagi ipsimon, uz. 1.2 - 1.9 mm, urgochisi noksimon, uz. 0.8–1 mm. Turli osimliklarning yer ostki qismida parazitlik qilib, shish paydo qiladi. Poliz, sabzavot, texnika ek ...

                                               

Boshliqichlilar

BOSHLIQICHLILAR, kovakichlilar - tuban tuzilgan suvda yashovchi umurtqasiz hayvonlar tipi. B. eng kad. kop hujayralilar, vend davridan malum. Kopchilik turlari dengizlarda yakka yoki koloniya bolib yashaydi. Dengiz B.ning hayot siklida otroq yash ...

                                               

Boxcha yasar qongizlar

BOXCHA YASAR QONGIZLAR - plastinkamoylovli qongizlar urugi. Uz. 20–40 mm, tanasi keng va qora, oldingi oyoqlari panjasi va bosh qalqoni tishli. Orta dengiz havzasi, Jan. Yevropa, Garbiy va Markaziy Osiyoda tarqalgan. Qongizlar va qurtlari gong bi ...

                                               

Boyimodaron

Boyimadaron - qoqidoshlar oilasining dastarbosh turkumiga mansub patsimon bargli kop yillik ot. Ildiz bogzidan bogiz barglari va poyalar osib chiqadi. Poyasi bir nechta, yuqori qismi shoxlangan bolib, qalqonsimon topgullar bilan tugallangan. Iyun ...

                                               

Boznoch

BOZNOCH - qoqidoshlar oilasiga mansub kop yillik ot. Boyi 40 - 45 sm, poyasi qalin tuk bilan qoplangan. Pastki barglari keng, teskari tuxumsimon, yuqoridagilari - ensiz, nashtarsimon. Guli sariq, gul savatchalari dumaloq bolib, poya uchida murakk ...

                                               

Boztikan

BOZTIKAN - murakkabguldoshlarga mansub kop va bir yillik begona otlar turkumi. Poyasi tik, bargi tikanli, gullari tilsimon, savatcha topgulga yigilgan. Urugida patsimon tuklar bor. 45 turi malum, Ozbekistonda 5 turi tarqalgan. Sabzavot boztikani, ...

                                               

Boztorgay

BOZTORGAY -chumchuqsimonlar turkumining torgaylar oilasiga mansub qush. Rangi nomiga juda moye, boshqa torgaylar kabi sargish tovlanmaydi. Shim. Afrika, Jan. Sharqiy Yevropa va Osiyoda tarqalgan. Ozbekistonning faqat chol va dashtlarida uchraydi, ...

                                               

Brakonidlar

Brakonidlar -napdaqanotlipar turkumiga mansub foydali hasharotlar oilasi. Tanasining uz. 5–15 mm. Qornining dastlabki 3 bogimi kalta, bazan birinchisi bir oz uzunroq. Oyoqlari, odatda ixcham, boldirida pixi bor, otirgich yoki poyasimon qorinli; 2 ...

                                               

Brioniya

Brioniya - qovoqdoshlar oilasiga mansub kop yillik otlar turkumi. 15 ga yaqin turi malum. Ozbekistonda 4 turi uchraydi. Oq B. - yogon ildizli, mayda sariq gulli osimlik. Kavkaz va Orta Osiyoda osadi. Tarkibida brionin degan zaharli glikozid va bo ...

                                               

Bronza qongizlari

BRONZA QONGIZLARI, tilla qongizlar - plastinka moylovli qongizlar oilasining kenja oilasi. Uz. 1 - 10 sm. Ustki qanotlari metall tusda tovlanib turganidan tilla qongizlar deb ham ataladi. Ustki qanotlarining ikki yonida tirqishlari boladi. Bronza ...

                                               

Brusnika

Brusnika -brusnikadoshlar oilasiga mansub doim yashil chala buta. Boyi 25 sm. Bargi qalin, teskari tuxumsimon yoki ellipssimon, chetlari pastga qayrilgan. Gullari och pushti, qongiroqsimon, mevasi qizil, dumaloq, serurug va sershira. Rossiyaning ...

                                               

Bryukva

Bryukva - krestguldoshlar oilasiga mansub ildizmevali ikkd.yillik ot osimlik, xashaki ekin. Yevropa, Shim. Amerika, Avstraliya, Rossiyaning noqoratuproq zonasida yetishtiriladi. Ekilganidan keyin birinchi yili yirik ildizmeva va yirik savatcha ba ...

                                               

Bryussel karami

Bryussel karami - krestguldoshlar oilasiga mansub ikki yillik sabzavot ekini. Garbiy Yevropada, ayniqsa Buyuk Britaniyada kop ekiladi. Poyasi tik osadi, yuqori qismida bandli sillits barglar chiqaradi, barg qoltigida mevaboshchalar hosil qiladi. ...

                                               

Bugdoy

BUGDOY - galladoshlar oilasiga mansub otsimon osimliklar turkumi; eng qad. va hozirgi dunyoning kopgina mamlakatlarda ekiladigan asosiy don ekini. Somatik hujayralarida xromosomalarning soniga kora farq qiladigan 3 qatorga kiradigan 30 ga yaqin y ...

                                               

Bugdoy nematodasi

BUGDOY NEMATODASI - bugdoy, javdar, arpa, suli va boshqa boshokli ekinlar boshogida gudda lar paydo qiladigan zararkunanda togarak chuvalchang. Osimlik Bugdoy nematodasi bilan qattiq zararlanganda boshogi maydalashib osmay qoladi, doni ornida gud ...

                                               

Bugdoy tripsi

BUGDOY TRIPSI - tripslar turkumiga mansub hasharot. Bugdoy tripsi ning boyi 1.5–2 mm. Lichinkasi tuproqda qishlaydi. Apr.da voyaga yetadi. Erta bahorda harorat 8 - 10° ga yetganda barg qoltiqlarida oziqlana boshlaydi, barg qoltigiga kirib olib, y ...

                                               

Bugdoydoshlar

Bugdoydoshlar - bir urug pallali osimliklar oilasi. Bir yillik, ikki yillik yoki kop yillik ot, bazan buta yoki daraxtlardan tashkil topgan. Poyasi silindrsimon tik yoki yonboshlab kotarilib osadi, bogimlarga bolingan, ichi govak, shuning uchun u ...

                                               

Bugdoyiq

BUGDOYIQ - bugdoydoshlar oilasiga mansub kop yillik otlar. Ildiz poyali, qalin chim hosil qiladigan yemxashak osimliklari, boyi 60 - 100 sm, gullari boshoqchalar, boshoqchalar esa poya uchida toplanib, boshoq hosil qiladi. Deyarli hamma yerlarda ...

                                               

Buguchalar

BUGUCHALAR, kanchillar - juft tuyoqlilar turkumiga mansub sut emizuvchilar oilasi. Afrika B. i va Osiyo B. i yoki kanchillari degan ikkita uruqqa bolinadi. Afrika B.ining faqat bitta turi bor. U Afrikaning tropik ormonlarida yashaydi. Osiyo B.i y ...

                                               

Bugusimonlar

BUGUSIMONLAR - juft tuyoqli sut emizuvchilar oilasi. Dumi kalta, boshi uzunchoq, oyoqlari ingichka, qomati kelishgan. Yuqori jagida kurak tishlari yoq. Oziq tishlari yassi, dumi ostida katta oq xoli - "darcha"si bor. Yosh B. kopincha olachipor bo ...

                                               

Bukri baliq

Bukri baliq, gorbusha - losossimonlar oilasiga mansub baliq. Asosan, Tinch okeanining shim. qismi va qisman Shim. Muz okeanida tarqalgan. Tanasining uz. 60 - 70 sm, kopincha 45 - 50 sm, ogirligi 1.5 - 1.7 kg gacha boradi. Yashash davri juda qisqa ...

                                               

Bulbullar

Bulbullar - chumchuqsimonlar turkumining qorayaloqlar oilasiga mansub sayroqi qush. 6 turi bor: sharq bulbuli va garb bulbuli tarqalgan. Ular faqat qanotining tuzilishi bilan bir-biridan farq qiladi. Bulbulning rangi korimsiz, usti qongir va toq ...

                                               

Bulduruqlar

Bulduruqlar - kaptarsimonlar turkumi oilasi. B. asl B. va suv bulduruqlari uruglariga bolinadi. Asl B.ning 14 turi, suv bulduruqlarining esa oq bovur vaqora bovur degan 2 turi bor. B. Afrikaning shim. qismida, Ispaniya va Osiyoda tarqalgan. Ozbek ...

                                               

Bulduruqot

BULDURUQOT - alismadoshlar yoki bulduruqdoshlarga mansub kop yillik begona ot. Poyasi 40 - 150 sm, bargsiz, tik osadi. Ildiz bogzi barglari tuxumsimon, uzun bandli. Gullari oq yoki och pushti, sochoq rovak topgulga toplangan. Mevasi - ovalsimon u ...

                                               

Buloqchilar

Buloqchilar, tuk qanotlilar - hasharotlar turku mi. Ortacha kattalikda, bazan yirik bolib, tashqi korinishi kapalaklarni eslatadi. Qanotlari mayda tuklar yoki tuksimon tangachalar bilan qoplangan. Qongakida qanotlari qornini ikki yon tomondan yop ...

                                               

Bungarlar

Bungarlar, kraytlar - aspidlar oilasiga mansub zaharli ilonlar urugi. 12 turi bor. B.ning boshi kichkina va tomtoq, ogzi tor, zahar tishlari mayda. Jan.Sharqiy Osiyo, Yava, Hindiston, Malayya, Sumatra va boshqa joylarda tarqalgan. Dala va otloqla ...

                                               

Buqa baliqlar

Buqa baliqlar -okunsimonlar turkumining oilasi. Uz. 10 mm dan 20 - 30 sm gacha. Qorin suzgichlari birlashib sorgichni hosil qiladi. 200 dan ortiq urugi va 600 ga yaqin turi bor, dengizlarning tropik va subtropik qismida uchraydi. Dengiz, okean, s ...

                                               

Buqa baqalar

Buqa baqalar - dumsiz amfibiyalar turkumi urugi, tor opoli baqalar oilasiga mansub. Bu urugning 11 turi bor. Buqa baqalar Jan.Sharqiy Osiyo va Malayya arxipelagida tarqalgan. Bu urugning eng yirigi - hind buqa baqasi, boyi 8 sm cha, gavdasi yapal ...

                                               

Buqalar

Buqalar - juft tuyoqli sut emizuvchilar urugi. Uz. 180 - 325 sm, dumi 70 - 140 sm, orkachining balandligi 62 - 180 sm, ogirligi 325–1200 kg. Erkagi urgochisiga nisbatan ancha yirik. 5 turi malum: banteng, gaur, kuprey, tur, yak. Tur 17-asrda Yevr ...

                                               

Buqoq ohu

Buqoq ohu -gizollar urugining bir turi. Kuvushshoxlilar oilasiga mansub. Erkagi dzeren, urgochisi sergakchin deb ataladi. Markaziy Osiyoda tarqalgan. Mongoliyaning shim.sharqida va Qozogistonning Chu chollarida kop uchraydi. Qirli chollarda, baza ...

                                               

Burchaktishlar

Burchaktishlar, burchak tishli tritonlar - dumli amfibiyalar urugi. Tanglay tishlari burchak shaklida qayrilgan. 18 ta turi bor. Sharqiy Osiyo va Sibirda tarqalgan. Sibir burchaktishi yoki tort barmoqli triton ning uz. 13 sm gacha, dumi 6 sm ga y ...

                                               

Burchoq

Burchoq - dukkakdoshlarga mansub bir yillik osimlik. Poyasi 4 qirrali, bargi juft patsimon, murakkab, gullari zangori, pushti, qizil, binafsha. Dukkaklari uzunchoq va bir oz yassi, 4 - 7 urugli. Ozbekiston hududida yovvoyi holda ham osadigan 12 t ...

                                               

Burgalar

Burgalar - qon soruvchi hasharotlar turkumi. Uz. 1–6 mm, urgochisi erkagidan yirikroq. Tanasi ikki yondan kuchli siqilganligidan hayvonlarning yungi va pati orasida yengil va tez harakat qiladi. Qanotlari ikkilamchi reduksiyaga uchragan. Kopchili ...

                                               

Burgan supurgi

Burgan supurgi - makka supurgi - shoradoshlar oilasiga mansub bir yillik begona ot. Poyasi tik osadi, sershox, boyi 30 - 150 sm, tanasi zangori tuklar bilan qoplangai. Barglari nishtarsimon, yassi, uchlari otkir. Gullari boshoqsimon topgulga yigi ...

                                               

Burgut

Burgut - - yirtqichlar turkumining qirgiylar oilasiga mansub qush. B. yirik, chaqqon va kuchli. Tanasining uz. 95 sm gacha. Qanoti 62 - 72 sm, yoyganda 2 m ga yetadi. Orqa oyogi barmogidagi tirnogining 4.2 sm dan uzunroq bolishi oziga xos belgila ...

                                               

Burunduqlar

Burunduqlar, olasichqonlar - kemiruvchilar turkumining tatinsimonlar oilasi urugi. Shimoliy yarim shardagi ormonlarda tarqalgan. Bir necha turi malum. Rossiyaning sharqiy qismidagi ormonlarda Osiyo B.i uchraydi. Tanasining uz. 14 sm, dumi 9 sm ga ...

                                               

Bushmeyster

Bushmeyster, surukuku - zaharli ilonlar turi. Chinqiroq ilonlar oilasining chonqirbosh viperalar urugiga mansub. Uz. 4.3 m, yogonligi odam sonidek, viperalar ichida eng yirigi va zaharlisi. Terisi qizgishsariq, orqa tomonida romb shaklidagi qator ...

                                               

Butilka burunlar

Butilka burunlar - kitlar urugi. Uz. 9.4 m gacha. Tanasi toq kulrang, qorin tomoni oqish tusli. Peshonasida yog moddasidan hosil bolgan qiya bortigi bor. Tishlari konussimon, 2 juft, pastki jaglarida joylashgan. 2 turi malum. Dong peshona Butilka ...

                                               

Butli baqalar

Butli baqalar -dumsiz amfibiyalar turkumiga mansub sassiq baqalar oilasi urugi. 2 turi bor. Garbiy Yevropa pasttekisliklarida ola butli baqa, Kavkaz toglarida ikkinchi turi - Kavkaz butli baqasi uchraydi. Butli baqalar ning terisi gadirbudur, ust ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →